Nepokretna baština Crne Gore - PLJEVLJA

Na teritoriji Opštine Pljevlja status nepokretnog kulturnog dobra ima 49 objekata . Me]u njima su najzna;ajniji:
Objavljeno: 24. 04. 2017 - 10:48 Promjenite veličinu teksta: A A A
Nepokretna bastina Crne Gore - PLJEVLJA

Husein Pašina džamija

Kuća Alije Čauševića

Manastir Dovolja

Manastir Dubočica

Manastir sv. arhanđela Mihaila

Manastir sv. Trojica

Lokalitet Komini (Municipium S)

Ostaci rimskog naselja

Bogatu kulturnu baštinu Opštine Pljevlja čine brojna nepokretna, pokretna i nematerijalna dobra, od čega valorizovani segment predstavljaju nepokretna i pokretna kao najveće vrijednosti Opštine. 

Kanjon rijeke Ćehotine, okapina Medena stijena, arheološki lokalitet sa kulturama srednjeg paleolita i mezolita.
Okolina Pljevalja, nekropole stećaka, XIV - XVI vijek.
Selo Otilovići, manastir Dubočica sa crkvom sv. Nikole iz 1565. godine, prvobitno se nalazio u selu Dubočica odakle je 1983. preseljen na novu lokaciju.
Manastir Dovolja sa crkvom Uspenja Bogorodice, Premćani, nastao je u XV vijeku.
Manastir sv. Arhanđela Mihaila, Luke - ĐurđevićaTara, nastao je u XV vijeku.

2hus

Husein Pašina džamija

Husein Pašina džamija, kraj XVI vijeka, tačnije nastala je 1583 – 1594. godine.

Priča o najvećoj pljevaljskoj džamiji počinje sa dolaskom Husein Paše Boljanića, iz Istambula u Pljevlja. Pošto se, sa vojskom, ulogorio blizu manastira Svete Trojice, odlučio je da u Pljevljima podigne džamiju, kao svoju zaostavštinu rodnom kraju, jer je rodom bio iz sela Boljanići, blizu Pljevalja.

Zemlju za izgradnju džamije, tražio je od sveštenstva u manastiru, usput se posluživši lukavstvom. Kako je od manastira tražio onoliko zemlje koliko može da obuhvati volovska koža, Husein Paša je kožu isjekao na dugačku traku, i tako njome obuhvatio priličan komad zemlje.

Pod budnim okom slavnog neimara Hajrudina, koji je projektovao i čuveni Stari most u Mostaru, počela je gradnja džamije, koja je završena 1569. godine.

Husein Paša, slijedeći primjer svog rođaka Mehmed Paše Sokolovića, koji je svom rodnom kraju darovao nadaleko čuveni most na Drini, pokloni tako Pljevljima jedan od najljepših i najznačajnijih objekata islamske kulture na Balkanu.

Minaret Husein Pašine džamije je, nakon udara groma 1911. godine, prezidan i popravljen, otada datira i njegova današnja visina od 42 metra, što ga čini najvisočijim minaretom na Balkanu.

Unutrašnjost džamije je bogato oslikana koloritnim ornamentima sa biljnim i orijentalnim motivima kao i citatima iz Kurana. Džamija posjeduje i kolekciju starih rukopisa i knjiga na arapskom i turkom jeziku, kao i rukopis Kurana iz 16. vijeka, bogato ukrašen pozlatom, što ga čini izuzetno vrijednim i značajnim.

Smještena u samom centru Pljevalja, ova džamija je jedan od prepoznatljivih simbola ovog grada i, zajedno sa manastirom Svete Trojice, predstavlja jedan od najznačajnijih spomenika istorije i tradicije pljevaljskog kraja.

3komini

Lokalitet Komini (Municipium S)          

Lokalitet Komini, Komini, arheološki lokalitet iz I – IV vijeka. 
Komini (grč. Κομνηνός),(lat. Municipium S) je arheološko nalazište iz doba antike koje se nalazilo u unutrašnjosti provincije Dalmacije. Lokalitet je podignut  na terasi iznad lijeve obale Vezišnice (danas Komini kod Pljevalja). Postao je municipijum sredinom 2. vijeka, a smatra se da je naselje trajalo do 4. vijeka, kada prestaje sahranjivanje u nekropoli u Kominima.

Municipij S se nalazio iznad lijeve obale Vezičnice, na prostranoj teritoriji u dijelu većeg polja u kojem leže i današnja Pljevlja, na visokoj terasi, koja se blago uzdiže u pravcu zapada. U sjevernom dijelu terena, izdvojen plato pedstavljao je naselje u užem smislu (danas pod imenom „Međe“).

Zbog ovakvog položaja naselje je moglo predstavljati značajan ekonomski centar. Geografski je smješteno na značajnom mjestu spajanja prirodnih puteva, posebno onog prema primorju.

Ranije su postojali problemi sa lociranjem naselja. Niz indicija je upućivalo na pretpostavku da se navedeno naselje možda nalazilo kod Prijepolja (uzimajući u obzir značaj i obim rimskog lokaliteta u Kolovratu). Arheološkim istraživanjem nekropole kod Pljevalja, o koje je obavljeno u periodu od 1964. do 1976. godine, naselje je sa više sigurnosti locirano u Kominima.

Kroz municipij je prolazila značajna saobraćajnica koja je vodila od Risna ka Nikšiću i prema sjeveru, a kod današnjih Komina u blizini Pljevalja, račvao se u dva pravca i vodio dalje u unutrašnjost. Tragovi rimskog puta se mogu pratiti i južno od Komina, u selu Potpeć.

Ostaci rimskog naselja, u Kominima kod Pljevalja, nazivaju se Municipij S, po jednom od epigrafskih spomenika: nadgrobnom kamenu posvećenom Titu Aureliju Sekstijanu (T. Aurelius Sextianus), rimskom vitezu (EQR- eqesRomanus) i dekurionu municipija (DEC M S). Ovaj spomenik sa natpisom nalazi se kod Husein pašine džamije, u Pljevljima.

4trojica

Manastir sv. Trojica

Manastir sv. Trojice, crkva izgrađena 1537. godine, proširivana 1592. i 1875. godine, sačuvan živopis nastao između 1592. i 1595. godine.

Srednjovjekovni manastirski kompleks Svete Trojice Pljevaljske, staro monaško središte, 21 smješten je dva kilometra sjeveroistočno od centra Pljevalja, iznad rječice Breznice, u jednom neobično lijepom, prirodnom, ambijentu. Leži na užoj zaravni, okruženoj i zaklonjenoj brežuljcima, ispod čije porte uređenim podzemnim kanalom protiče potok zvani Biserka. Manastirski kompleks u sastavu porte, staru Vrhobreznicu, danas čine: crkva, veliki konaci (tri građevinski povezana konaka), mali konak, zvonik, manja stambena zgrada, smještena iznad crkvice, odnosno manje sakralne građevine pod zemljom, i klesanim kamenom lijepo ozidani polukružni recipijent čije vode Biserka, sa okolnih brda, sliva u portu.

U Pljevljima ima veliki broj spomen obilježja iz novije istorije:

Spomen-bista M. Peruničića; Spomen-bista Radoja Kontića; Gradac-Spomen-bista Velimira Jakića; Čitluk-Spomen-bista Vladimira Kneževića; Čitluk-Spomen-bista Živka Džuvera; Borovo-Spomen-česma posvećena poginulim borcima bivše Opštine Bobovo; Bobovo-Spomen-česma posvećena poginulim borcima sela Zabrđa; Zabrđe-Spomen-česma Vuku Kismeviću-Spomen-grobnica palih boraca iz raznih brigada NOR-a; Kruševo-Spomen-grobnica palih boraca iz raznih brigada; Šula-Spomen-grobnica; Bobovo-Spomen-grobnica; Kosanica-Spomenik II sandžačkoj brigadi; Vrulja-Spomenik palim borcima iz pljevaljske bitke 1.XII 1941; Stražica-Spomen-ploča na mjestu prvih borbi jula 1941; Komino-Spomen-ploča na mjestu prvih borbi jula 1941; Odžak-Spomen-ploča na mjestu prvih borbi u 1941; Meljak-Spomen-ploča na Omladinskom domu, Podborovi-Spomen-ploča na školi-Spomen-ploča na školi, Vodno-Spomen-ploča poginulim borcima bivše Opštine Boljanići; Boljanići-Spomen-ploča poginulim borcima iz sela Kozice; Kozice-Spomen-ploča poginulim borcima iz sela Obarde; Obarde-Spomen-ploča poginulim borcima sa područja bivše Opštine Gotovuše; Gotovuša-Spomen-ploča poginulim borcima sela Grljenice; Grljenice-Spomen-ploča poginulim borcima sela Mataruga i Ljutića; Mataruga-Spomen-ploča poginulim borcima sela Odžaka i Zekovice; Odžak-Spomen-ploča poginulim borcima sela Otilovića; Otilovići-Spomen-ploča poginulim borcima sela Premćana; Premćani-Spomen-ploča posvećena formiranju I partizanske ćelije 1941 u Meljaku; Vrba-Spomen-ploča posvećena formiranju prvog NOO;

Bobovo-Spomen-ploča posvećena I zasijedanju ZAVNOS-a 20. 11. 1943; na Gimnaziji-Spomen-ploča posvećena osnivanju I partizanske pljevaljske čete; Vrulja-Spomen-ploča posvećena sastanku Mjesnog komiteta KPJ za Pljevlja, na kome je donijeta odluka o dizanju ustanka; na osnovnoj školi, Kruševo-Spomen-ploča prvom sreskom narodnooslobodilačkom odboru sreza 7; Kosenica-Spomen-ploča u znak sjećanja na dan kad je ovaj rudnik od strane okupatora onesposobljen za dalju eksploataciju; na oknu rudnika Šuplja Stijena-Spomen-ploča; Brvenioca-Spomen-ploča; Bukovica-Spomen-ploča; Đurđevića Tara-Spomen-ploča poginulim borcima sa područja Maoča; Vrulja-Spomen-ploča; Maoče

Komentari: 1

prolaznik

15. 05. 2017 - 09:21

Manastirska crkva zidana u tursko vreme ?! Multikulturalno nema šta.
Novi komentar