Politika

Godišnjica prekida 14. Kongresa SKJ: 22 godine od početka raspada Jugoslavije

Izvor

Kongres tadašnje jedine političke stranke napustila je na današnji dan kasno uveče delegacija SK Slovenije nakon što tokom dvodnevnog rada nije uspjela da privoli većinu, koju je tada kontrolisao predsjednik SK Srbije Slobodan Milošević, da prihvati transformaciju SK Jugoslavije u asocijaciju republičkih saveza. Milošević, koji je pred kongres osigurao podršku organizacija Vojvodine, Kosova i Crne Gore, tražio je uvođenje principa „jedan čovjek – jedan glas“ jer bi na taj način mogao da stavi pod kontrolu cio SK Jugoslavije.

Predsjednik SK Slovenije Ciril Ribičič je pred odlazak rekao da SK Slovenije ne želi da snosi odgovornost u situaciji kada se ne želi prihvatiti ni minimum amandmana za osiguravanje rada u prelaznom preiodu do usvajanja novog programa i statuta. Dodao je, da je delegacija Slovenije preglasana kada su predlagali amandmane u skladu sa već usvojenim odlukama u Sloveniji koje se tiču demokratizacije, zaštite ljudskih prava odnosno ukidanja verbalnog delikta i povezivanja sa Evropskom ekonomskom zajednicom.

Predsjednik SK Hrvatske Ivica Račan predložio prekid rada i konsultacije kako bi bila razmotrena novonastala situacija, ali je taj prijedlog odbijen. Slobodan Milošević je zatražio da rad bude nastavljen ustanovljavanjem novog kvoruma, pa je i delegacija SK Hrvatske napustila salu, a rad kongresa je prekinut. Time se Savez komunista Jugoslavije raspao nakon 45. godina vladavine. To je prva organizacija na nivou nekadašnje države koja je prestala da funkcioniše. Uslijediće tokom narednih godinu i po blokade rada, a zatim slični raspadi Saveznog izvrnšnog vijeća, Skupštine SFRJ, JNA i konačno same države.

Simbolično, među posljednjim amandmanima koje je usvojio Kongres pred raspad bio je onaj o pridruživanju tadašnje Jugoslavije tadašnjoj Evropskoj ekonomskoj zajednici.

Danas, 22 godine kasnije Slovenija je članica Evropske unije, Hrvatska je okončala pregovore i potpisala pristupni sporazum, Crna Gora u junu počinje pristupne pregovore, Makedonija već godinama ne može da počne pregovore jer je blokira Grčka, Srbija ne uspijeva da se domogne statusa kandidata zbog politike prema Kosovu. Bosna i Hercegovina je u ranoj fazi pristupa, dok Kosovo praktično nije ni počelo proces priključenja jer ga još nijesu priznale sve članice EU.

Portal Analitika