“Povodom saopštenja Odbora udruženja trgovine Privredne komore Crne Gore (PKCG) od 9. juna 2021. godine, Unija poslodavaca Crne Gore (UPCG) se, zbog svih privrednika koje zastupa, smatra obaveznom oglasiti i podsjetiti donosioce odluka na najvišem nivou, kao i ukupnu javnost (stručnu i laičku), kako je došlo od uvođenja neradne nedelje za sektor trgovine i na čiju inicijativu je ista i uvedena. Ovim ne želimo da zanemarimo dugogodišnja i za nas potpuno legitimna zalaganja predstavnika Sindikata (za trgovinu) po istom ovom pitanju”, saopšteno je iz UPCG.
>>>>Privredna komora: Neophodno nastaviti socijalni dijalog o radu nedjeljom<<<<
“Ne možemo, a ne osvrnuti se na paradoksalnu situaciju da je upravo Odbor PKCG koji je svojevremeno bio inicijator uvođenja neradne nedelje i maltene kreator iste, iako je (znamo svi) zvanični obrađivač i predlagač Ministarstvo ekonomije i Vlada Crne Gore, sada bude zagovornik ukidanja iste, problematizujući njenu ustavnost i zakonitost, ujedno pozivajući se na nedostatak socijalnog dijaloga za razrešenje ovog pitanja”, kažu iz UPCG.
Ministarstvo ekonomije je i na zvaničnim adresama saopštavalo da je procedura izmjena i dopuna Zakona pokrenuta na inicijativu poslodavaca i Privredne komore, koju su podržali sindikati i udruženja potrošača.
“Ovo u trenutku kada je UPCG (sa svojim članstvom) bila usamljena u pravovremenom ukazivanju (prije njenog usvajanja) na problematičnost uvođenja ovakvog rešenja i kasnije zbog svojih institucionalnih postupaka i diskusija na ovu temu nailazila na nerazumijevanje i veliku osudu javnosti”, navode iz UPCG.
Dodaju da je u koncipiranju odredbe iz 2019. izostao i socijalni dijalog. Ono se i odvijalo bez učešća socijalnih partnera (reprezentativnih udruženja poslodavaca i sindikata)- konstituenata Socijalnog savjeta Crne Gore.
“Za UPCG nije sporno da fenomen (ne)radne nedjelje treba posmatrati i s aspekta društvenih prilika i običaja u Crnoj Gori i unapređenja privatno-poslovnog balansa, a što bi se u tom slučaju moglo podvesti i za mnoge druge djelatnosti za koje je nedjelja radni dan, međutim smatrali smo da za svako takvo rješenje treba sačiniti procjenu i analizu uticaja na pravni, ekonomski, privredni i društveni ambijent u našoj zemlji, a da rješenje ovako osetljivog karaktera iziskuje koncenzus socijalnih partnera. Jednostavnim rječnikom, lako je bilo napisati odredbu, ali se morala imati percepcija kakve će biti posljedice iste, šta će ona proizvjesti, kao i na koga će sve ona imati direktan ili indirektan uticaj. Zapravo iz tih razloga nas “naknadna pamet” Odbora PKCG i ne čudi, što samo dokazuje da je manjkao dodatni oprez i izostalo sagledavanje sa više aspekata prilikom kreiranja rešenja od uticaja i za pojedine sektore djelatnosti na kojima počiva crnogorska privreda”, ističe se u saopštenju UPCG.
U više navrata istaknuto je s strane UPCG da (ne)poštovanje odredbi Zakona o radu po pitanju dnevnog, sedmičnog odmora, vođenja evidencije o svim vidovima organizacije radnog vremena, prisutnosti na radu I sl. ne mogu biti inicijalna kapisla za uvođenje ovakvih rešenja, već sasvim suprotan pravac-otvorene diskusije socijalnih partnera, dovođenje u pitanje poštovanje propisa od strane poslodavaca, jačanje uloge i kapaciteta inspekcijskih organa, pojačanih kontrola u smislu neselektivnog i stručnog pristupa svakom objektu inspekcijskih nadzora.
“Po osnovu spornog člana 35a Zakona o unutrašnjoj trgovini, trgovinski objekti u toku 2021. godine ima 52 neradna dana po osnovu neradne nedjelje. Ako tome dodamo i 11 neradnih dana koji privrednicima, zaposlenima i građanima pripadaju po osnovu obilježavanja raznih praznika, dolazimo do podatka da ove godine, od ukupno 365 dana, čak 63 dana pripadaju kategoriji neradnih (17 odsto). Tako, samo u maju 2021. godine imamo čak devet neradnih dana (po osnovu spajanja neradne nedjelje sa prvomajskim, uskršnjim i praznikom povodom Dana nezavisnosti)”, navode iz UPCG.
Primjena ove odredbe, uz okolnosti kojima cijeli svijet svedoči, te s tim u vezi i uvođenje privremenih mjera sa ciljem suzbijanja i sprečavanja prenošenja novog korona viruusa, se samo nadovezala na svo ovo vrijeme zabrane i ograničenja rada za trgovinske subjekte, što je za male trgovce u nerazvijenim opštinama bilo dodatno ugrožavajuće za njihovo dalje poslovanje.
“Prošlo je 22 mjeseca od naše inicijative upućene Ustavnom sudu, a sa današnjim danom podnijete su četiri urgencije za odlučivanje po ovom pitanju, te koristimo priliku da mu se, i ovim putem, javno obratimo. Ne bismo željeli da dođemo u sutuaciju da Ta institucija da primat inicijativama i podnescima koji su u međuvremenu pristigli i trenutno aktuelni. Verujemo da ovo pitanje ima atribut značaja od javnog interesa, i kao takvo treba da bude od interesovanja kako za državu i njene institucije, tako i za sve građane koji žive i privredjuju u Crnoj Gori”, zaključuju u UPCG.