Akademski predstavnici pozivaju poslanike i poslanice da prije kraja prvog zasijedanja Skupštine Crne Gore prioritetno usvoje Zakon o pravnom prepoznavanju rodnog identiteta na osnovu samoodređenja, ističući da će time ne samo ispuniti međunarodne obaveze Crne Gore i približiti državu njenom cilju pridruživanja EU, već i dokazati svoju posvećenost poštovanju prava i dostojanstva svih pojedinaca u crnogorskom društvu.
Pismo prenosimo integralno:
Kao akademici/kinje, istrajni u zalaganju za ravnopravnost i osnovna prava, pišemo kako bismo izrazili snažnu podršku usvajanju Zakona o pravnom prepoznavanju rodnog identiteta na osnovu samoodređenja u Crnoj Gori.
Usklađivanje sa evropskim i međunarodnim standardima za pravno prepoznavanje roda na osnovu samoodređenja je od suštinskog značaja za poštovanje prava LGBTQI pojedinaca i garantovanje njihove uključenosti u društvo. Dok Crna Gora napreduje ka pristupanju EU i usklađivanju sa međunarodnim normama, donošenje ovog zakona nije samo pravni imperativ, već i moralna obaveza.
Aktuelna politička klima u Crnoj Gori sa jasnom opredijeljenošću za pristupanje EU i usklađivanje sa pravnim poretkom EU predstavlja kritičnu priliku za napredak u oblasti osnovnih prava. Međutim, uprkos jasnim zahtjevima civilnog društva, Crna Gora zaostaje u sprovođenju neophodnih reformi, posebno u pogledu ljudskih prava transrodnih osoba.
Zakonsko prepoznavanje rodnog identiteta koje je zasnovano na samoodređenju je fundamentalni aspekt ravnopravnosti i ljudskih prava transrodnih osoba. Pojedincima/kama je tako omogućeno da država prepozna i poštuje njihov rodni identitet, čime im omogućava da žive autentično bez straha od diskriminacije ili nasilja. Osim toga, Zakon o pravnom prepoznavanju rodnog identiteta na osnovu samoodređenja olakšao bi svakodnevne aktivnosti, kao što su pristup zdravstvenoj zaštiti, obrazovanju, zapošljavanju i učešću u društvu.
Postojeći pravni okvir za pravno prepoznavanje roda u Crnoj Gori je zastario i ne ispunjava međunarodne standarde. Postavljanje zahtjeva za prinudnom sterilizacijom i nedostatak prava na samoodređenje u procesu pravnog prepoznavanja roda je očigledno kršenje principa ljudskih prava. Evropski sud za ljudska prava je u više navrata naglašavao važnost transparentnih, pristupačnih i nediskriminatornih postupaka za zakonsko prepoznavanje roda.
Izrada Zakona o pravnom prepoznavanju rodnog identiteta na osnovu samoodređenja, koji je kreiran u saradnji sa civilnim društvom, predstavlja ključni korak naprijed u obezbjeđivanju prava i dostojanstva transrodnih osoba u Crnoj Gori. Njegovo usvajanje značilo bi posvećenost Crne Gore ravnopravnosti i ljudskim pravima, i približilo bi državu cilju pristupanja EU.
Pozivamo vas da prije kraja prvog zasijedanja Skupštine prioritetno usvojite Zakon o pravnom prepoznavanju rodnog identiteta na osnovu samoodređenja. Time ćete ne samo ispuniti međunarodne obaveze Crne Gore i približiti državu njenom cilju pridruživanja EU, već i dokazati svoju posvećenost poštovanju prava i dostojanstva svih pojedinaca/ki u crnogorskom društvu.
Pismo potpisali:
Saša Gavrić, doktorand na temu rod i politika, Univerzitet u Lajpcigu
prof. dr Roman Kuhar, Odsjek za sociologiju, Univerzitet u Ljubljani
Irena Cvetkovikj, doktorka sociologije i rodnih studija
Slavco Dimitrov, doktor savremenih umjetnosti i medija
Amila Ždralović, vanredna profesorka
dr Balša Lubarda, šef istraživanja, Institut Damar
Zorana Antonijević, naučna saradnica, Centar za međunarodnu bezbednost, Fakultet političkih nauka, Univerzitet u Beogradu
dr Merita Poni, vanredna profesorka
Nada Drobnjak, građevinska inženjerka
Adriana Zaharijević, glavna naučna saradnica, Institut za filozofiju i društvenu teoriju, Univerzitet u Beogradu
Paula Petričević, doktorka političkih nauka
dr Marjeta Mencin, docentkinja, Univerzitet u Ljubljani
dr Nina Perger, socijalna psihologija, Univerzitet u Ljubljani
dr Biljana Koteska, doktorka prava
Nađa Bobičić, doktorka rodnih studija, naučna saradnica, Univerzitet u Beogradu
doc. dr Aleksandar Radoman, dekan Fakulteta za crnogorski jezik i književnost
prof. dr Adnan Čirgić, lingvista, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
prof. dr Boban Batrićević, istoričar, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
Tatjana Nikolić, naučna saradnica, Univerzitet umjetnosti u Beogradu
prof. dr Dinko Gruhonjić, Odsjek za medijske studije, Filozofski fakultet, Univerzitet u Novom Sadu, Vojvodina, Srbija
dr Đorđe Božović, docent, doktor lingvistike, Univerzitet u Beogradu
dr Jana Kujundžić, predavačica kriminologije, Fakultet humanističkih nauka, dizajna i društvenih nauka, Univerzitet Nortambrija
Balša Božović, predsjednik izvršnog odbora, Regionalna akademija za razvoj demokratije
Ervina Dabižinović, doktorka rodnih studija
prof. dr Čarna Brković, Univerzitet u Majncu, Nemačka
Nikoleta Đukanović, docentkinja na Univerzitetu Donja Gorica, Podgorica, Crna Gora
Milica Kovač Orlandić, docentkinja na Univerzitetu Donja Gorica, Podgorica, Crna Gora
Diāna Kiščenko, doktorantkinja socijalne antropologije, Univerzitet Rīga Stradiņš, Letonija
Olivera Komar, redovna profesorka, Fakultet političkih nauka, Univerzitet Crne Gore
dr Dino Kadić, naučni saradnik, Fakultet geografije, razvoja i životne sredine, Univerzitet u Arizoni
dr Irena Ristić, redovna profesorka, Fakultet dramskih umjetnosti, Univerzitet umjetnosti u Beogradu, Srbija
dr Rory Archer, Univerzitet u Beču
Prof. dr Sanja Bauk, Tehnološki univerzitet u Talinu, Estonija
Anika Jugović Spajić, Univerzitet u Pitsburgu
Cammeron Girvin, doktor, Univerzitet Kalifornije u Berkliju
dr Mišo Kapetanović, Austrijska akademija nauka
dr Leda Sutlović, Austrijska akademija nauka
dr Carol S. Lilly, Univerzitet Nebraske u Karniju
dr Olivera Jokić, vanredna profesorka, direktorka programa za rodne studije, Džon Džej koledž, Gradski univerzitet Njujorka
dr Tvrtko Jakovina, redovni profesor, odsjek za istoriju, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
dr Aleksa Milanović, vanredni profesor, Fakultet za medije i komunikacije, Beograd, Srbija
dr Dragana Stojanović, Fakultet za medije i komunikacije, Beograd, Srbija
Lara Končar, doktorantkinja, Odsjek za studije medija i komunikacija, Fakultet političkih nauka, Univerzitet u Beogradu
Laura Meier, doktorantkinja, Odsjek za socijalni rad, socijalnu politiku i globalni razvoj, Univerzitet u Friburgu
Mat Muntz, doktorand muzičke kompozicije, Univerzitet Kalifornije u Berkliju
Marija Radoman, naučna saradnica, Univerzitet u Beogradu
dr Elisabeth Luggauer, Univerzitet Humbolt, Berlin
Ana Vilenica, postdoktorska naučna savjetnica, DIST Univerzitet i Politehnika u Torinu
Marigone Drevinja, programska direktorka, Institut za socijalnu politiku Musine Kokalari, Priština, Kosovo
Damjan Božinović, doktorand, Univerzitet u Oslu
prof. dr Miranda Jakiša, Univerzitet u Beču
dr Slađana Kavarić Mandić, doktorka filozofije
Vanja Petrović, doktorantkinja socijalne politike i socijalnog rada
Milan Đorđević, naučni saradnik, Univerzitet umjetnosti u Beogradu
Olena Lyubchenko, doktorantkinja, Univerzitet Jork, Toronto
Matan Kaminer, predavač, Queen Mary Univerzitet, London
Kole Kilibarda, Univerzitet Mekmaster
Rada Ivekovic, univerzitetska profesorka, Francuska
dr Tatjana Koprivica, viša naučna saradnica, Istorijski institut, Univerzitet Crne Gore
Benedetta Merlino, doktorantkinja prava i politike, Univerzitet u Gracu
Lumi Etienne, Univerzitet u Saseksu
Bojan Bilić, Univerzitet u Beču
Minja Bujaković, doktorantkinja, Evropski univerzitetski institut, Firenca, Italija
dr Ankica Čakardić, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
dr Martina Domines, vanredna profesorka, Odsjek za engleski jezik, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
prof. dr Vesna Pusić, sociologija, Univerzitet u Zagrebu, Hrvatska
Sonja Dragović, doktorantkinja, ISCTE-IUL, Lisabon
Vuk Uskoković, doktorand, Evropski univerzitetski institut, Firenca, Italija
dr Mirko Đuković, istraživač, Evropski univerzitetski institut, Italija
Sasho Pshenko, doktorand, Univerzitet u Oksfordu, Ujedinjeno Kraljevstvo
mr Sanja Orlandić, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
mr Vasko Raičević, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
doc. dr Jelena Šušanj, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
Stefan Todorović, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
Jovana Lopovina, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
Mirjana Marković, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
doc. dr Milan Marković, Fakultet za crnogorski jezik i književnost
dr Goran Pavlić, vanredni profesor, Akademija dramske umjetnosti, Univerzitet u Zagrebu
dr Branko Sekulić, Fakultet protestantske teologije na Univerzitetu Ludvig Maksimilijan u Minhenu, Univerzitetski centar za protestantsku teologiju “Matijas Flacijus Ilirikus” u Zagrebu, i predsednik Instituta za teologiju i politiku u Šibeniku
Petra Požgaj, Odsjek za komparativnu književnost, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
Davide Tomaselli, doktorand, Pravni fakultet, Evropski univerzitetski institut
dr Branislav Oblučar, docent, Odsjek za komparativnu književnost, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
dr Jasna Žmak, vanredna profesorka, Akademija dramskih umjetnosti, Univerzitet u Zagrebu
dr Maša Grdešić, docentkinja, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
dr Luka Bekavac, vanredni profesor, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
EJ-Francis Caris-Hamer, doktorand na Univerzitetu u Eseksu
prof. Daša Duhaček, Univerzitet u Beogradu
dr Bojana Matejić, vanredna profesorka, Fakultet likovnih umjetnosti, Univerzitet umjetnosti u Beogradu
dr Zrinka Božić, vanredna profesorka, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
dr David Šporer, profesor, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
dr Una Bauer, docentkinja, Akademija dramskih umjetnosti, Univerzitet u Zagrebu
dr Perica Jovchevski, Srednjoevropski univerzitet, Beč
dr Helena Stublić, vanredna profesorka, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
dr Željka Kamenov, profesorka, Filozofski fakultet, Univerzitet u Zagrebu
Jerker Edström, naučni saradnik i direktor programa, Institut za razvojne studije, Brajton
Miloš Jovanović, docent, Odsjek za istoriju, UCLA
Dara Šljukić, doktorantkinja, Srednjoevropski univerzitet, Beč
Jovana Davidović Vuletić, doktorka političkih nauka
Sara Petrović, doktorantkinja, Srednjoevropski univerzitet, Beč
Jelena Višnjić, doktorka rodnih studija
Maja Babić, docentkinja, Univerzitet u Groningenu, Holandija
Aurora Prelević, master liberalnih studija (rod, sećanje i studije performansa), The New School for Social Research, Njujork
prof. dr Aneta Spajić, dekanica, Pravni fakultet Univerziteta Crne Gore
dr Sanja Grbović, saradnica u nastavi, Pravni fakultet Univerziteta Crne Gore
mr Nikolina Tomović, saradnica u nastavi, Pravni fakultet Univerziteta Crne Gore